Dört soruluk uygulama denetimi
- 1Bu uygulamayı hayatımda hangi değer için kullanıyorum?
- 2Bu değeri gerçekten ne kadar iyi destekliyor?
- 3Karşılığında zaman, dikkat, uyku veya huzurdan ne götürüyor?
- 4Aynı işi daha doğrudan yapan bir yol var mı?
“Arkadaşlık için kullanıyorum.” tek başına yeterli cevap değildir. Hangi arkadaşlık davranışını desteklediğini düşün: grup planı yapmak mı, uzun sohbet etmek mi, yalnızca başkalarının paylaşımlarını izlemek mi? Aynı uygulamanın farklı kullanım biçimleri farklı sonuçlar doğurabilir.
Silmek dışında seçenekler var
- Ana ekrandan kaldırmak
- Bildirimleri kapatmak
- Yalnızca belirli saatlerde kullanmak
- Web sürümünü tercih etmek
- Tek bir işlev için tutup diğer bölümleri kullanmamak
- Bir hafta ara verip neyin eksildiğini gözlemek
Kuralı somutlaştır
“Daha az kullanacağım.” yerine “Hafta içi mesajlara 18.00 ve 21.00’de bakacağım.” gibi gözlenebilir bir kural kur. İşe yaramazsa kendini suçlamak yerine kuralı yeniden tasarla.
Bir haftalık test
Uygulamayı neden açtığını ve kapattığında nasıl hissettiğini yedi gün boyunca kısaca not et. Sonra “kalacak, kuralla kalacak, ara verilecek” kararlarından birini seç. Kararın sonsuza kadar geçerli olması gerekmez.
Ne zaman destek alınmalı?
Kullanımın uykunu, okulunu, ilişkilerini veya güvenliğini belirgin biçimde etkiliyor; azaltma denemelerin sürekli başarısız oluyor ya da çevrimiçi ortamda tehdit ve zorbalık yaşıyorsan güvendiğin bir yetişkinle konuş. Okul rehberlik servisinden destek iste. Yakın tehlikede acil yardım al.
Kaynak notu
Bu içerik Cal Newport’un “Dijital Minimalizm” kitabındaki, teknolojiyi kişisel değerlere hizmet ettiği ölçüde seçme fikrinden yararlanır. Kitap yetişkinlere ve 2019’un dijital ortamına yöneliktir; burada uygulama silmeyi zorunlu tutmadan ergenlere uyarlandı. AAP’nin güncel “5C” çerçevesindeki çocuk, içerik, sakinleşme, yerini aldığı etkinlikler ve iletişim başlıklarıyla dengelendi.