Kıyaslama çocukta ne bırakır?
- “Ne yaparsam yapayım yetmeyecek” hissi. Ulaşılamaz görünen bir ölçü, denemeyi bıraktırır.
- Kardeşe karşı kırgınlık. Kıyaslanan kardeş bir rakibe dönüşür.
- Kıyaslanan kardeşte de yük: Hep örnek gösterilmek de ağırdır.
- Kendi ilgi alanını küçümseme: Kardeşinin iyi olduğu alan tek değerli alan gibi görünür.
Kendi dünüyle karşılaştırın
Çocuğunuzu kardeşiyle değil, kendi geçmişiyle karşılaştırın. “Geçen ay bu konuda çok zorlanıyordun, şimdi yarısını kendin çözebiliyorsun” cümlesi hem doğru hem ulaşılabilir bir ölçü sunar. Çocuk ilerlediğini görür ve devam etmek için bir sebebi olur.
Sonucu değil, çabayı görün
“Aferin, yüz almışsın” sonuca bakar ve bir sonraki sınavda daha düşük not geldiğinde ne söyleneceğini zorlaştırır. “Bu hafta her akşam yarım saat oturdun, bunu gördüm” ise çabaya bakar. Çaba çocuğun kontrolünde olan şeydir; görülmesi, devam etme isteğini artırır.
Her çocuğun alanı farklı
Bir kardeş derslerde, öbürü sporda, müzikte ya da insan ilişkilerinde güçlü olabilir. Her çocuğun güçlü yanını ayrı ayrı görmek ve dile getirmek, kardeşlerin birbirini rakip değil, farklı biri olarak görmesine yardım eder.
Kıyaslamayı fark ettiğinizde
Kıyaslayan bir cümle ağzınızdan çıktıysa sonradan düzeltmek de mümkün: “Dün seni ablanla karşılaştırdım, bunu yapmamalıydım. Sen farklı birisin ve senin de iyi olduğun çok şey var.” Bu cümle çocuğunuzun gözünde sizi küçültmez; aksine söylediklerinize güvenini artırır.
Başkalarının çocukları da kıyas değildir
“Komşunun oğlu”, “kuzenin”, “sınıf birincisi” de aynı etkiyi yapar. Bir çocuğu başka bir çocukla karşılaştırmak, o çocuğun kendi yolunu görmesini zorlaştırır.